Foto bij het artikel Hoe vergelijkt u advocaat en mediator op kosten en werkwijze?
Foto van Tumisu op Pixabay

Vergelijkingen

Hoe vergelijkt u advocaat en mediator op kosten en werkwijze?

Een advocaat behartigt de belangen van één partij: hij geeft juridisch advies, stelt stukken op en vertegenwoordigt u in de procedure.

Dit is een redactioneel pseudoniem van de publicatie, geen claim van een onafhankelijk geverifieerde persoonlijke identiteit. Oorspronkelijke redactionele vermelding: Redactie Vergelijking.

Advocaat of mediator: waar vergelijkt u op?

Een advocaat behartigt de belangen van één partij: hij geeft juridisch advies, stelt stukken op en vertegenwoordigt u in de procedure. Willen jullie samen scheiden, dan kunnen jullie de scheiding samen aanvragen; één advocaat volstaat. Een mediator staat geen van beide partijen bij, maar bemiddelt tussen u en uw ex-partner en zoekt samen naar oplossingen. De mediatorrekening betalen jullie dus samen.

Dat verschil bepaalt de kostenstructuur: bij een advocaat betaalt u per partij, doorgaans per uur; bij een mediator deelt u de rekening. Het uurtarief alleen is daarom geen goede vergelijkingsbasis. De totale kosten hangen af van het aantal uren, de gekozen route, bijkomende posten zoals griffierechten en btw, en of er een vergoeding mogelijk is.

Kosten in één oogopslag: uurtarief, gedeeld of apart

Voor advocaten bestaat in Nederland geen wettelijk vast tarief; elk kantoor bepaalt zijn eigen prijzen, behalve in toevoegingszaken. De meeste advocaten werken met een uurtarief maal de bestede uren. In de praktijk ligt dat tarief doorgaans tussen ongeveer € 200 en € 400 exclusief btw.

Het gemiddelde advocatuurtarief is € 225 per uur. Dat past binnen de brede bandbreedte van € 200 tot € 400 exclusief btw. Het blijft een indicatie; maatwerk per kantoor en zaak bepaalt de rekening.

Startende advocaten en kleinere kantoren rekenen soms rond € 150 per uur; ervaren specialisten en grotere kantoren in de Randstad vragen € 400 tot € 600 per uur of meer. Fijnmaziger: een starter of junior advocaat € 100–€ 150, een medior advocaat € 150–€ 250, een senior of specialist € 250–€ 400+, een partner in een topkantoor € 400–€ 600 per uur.

Voor een mediator ligt het gemiddelde tarief tussen € 120 en € 180 per uur, exclusief btw. Dat tarief verschilt per mediator. Omdat mediation meestal per uur wordt betaald, bepaalt vooral het aantal uren de eindrekening.

Twee advocaten kunnen per partij uitkomen op € 5.000 tot € 12.000. Bij online scheiden met begeleiding betaalt u daarentegen een vast bedrag per persoon, doorgaans € 400 tot € 2.000, plus griffiekosten aan de rechtbank.

Btw, kantoorkosten en griffierechten veranderen dat beeld. Over advocaatkosten komt vaak nog 21% btw, plus 5–10% kantoorkosten over het uurtarief. De rechtbank bepaalt de griffierechten; de advocaat schiet ze voor en rekent ze daarna aan u door.

Deze tariefindicaties gelden voor 2025 en 2026. Ze zijn exclusief btw, tenzij anders vermeld.

Kosten in één oogopslag

  • Advocaat: uurtarief€ 200–€ 400 excl. btw
  • Mediator: uurtarief€ 120–€ 180 excl. btw
  • Online scheiden met begeleiding€ 400–€ 2.000 per persoon
  • Btw over advocaatkosten21%
  • Griffierechtendoor rechtbank bepaald; advocaat schiet voor

Wat bepaalt de prijs?

Het uurtarief van een advocaat hangt af van specialisatie en rechtsgebied — ondernemingsrecht, intellectuele eigendom en fiscaal recht liggen doorgaans hoger dan familierecht —, ervaring en reputatie, complexiteit en spoedeisendheid, en vestigingsplaats. Advocaten in Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht rekenen gemiddeld 15–25% meer dan kantoren daarbuiten. Ook het type kantoor (groot en prestigieus versus klein en lokaal) werkt door in het tarief.

Bij mediation hangt het uurtarief ook af van de mediator en de zaak, maar telt het aantal uren zwaarder omdat beide partijen samen betalen. Bij een scheiding met minderjarige kinderen of extra's zoals een alimentatieberekening hoort bij veel aanbieders een uitgebreider pakket; een eenvoudige scheiding heeft vaak een lagere vanaf-prijs.

Omdat tarief, aantal uren en bijkomende posten variëren, zegt een uurtarief weinig over wat u uiteindelijk betaalt. Vergelijk daarom het verwachte totaal: tarief maal uren, plus kantoorkosten, btw, griffierechten en eventuele kosten van een deurwaarder of reis- en verblijfskosten.

Wat bepaalt de prijs? Factoren op een rij

  1. Specialisatie en rechtsgebiedOndernemingsrecht, IE en fiscaal recht liggen hoger dan familierecht.
  2. Complexiteit en spoedeisendheidComplexere of spoedeisende zaken verhogen het tarief.
  3. Type kantoorGroot en prestigieus versus klein en lokaal.
  4. Aantal urenBij mediator zwaarder omdat beide partijen samen betalen.

Werkwijze van de advocaat

Een advocaat vertegenwoordigt één partij. Hij geeft juridisch advies, stelt de benodigde stukken op, onderhandelt namens u en procedeert zo nodig. Bij een scheiding dient hij het verzoek in bij de rechtbank en schiet hij de griffierechten voor, die hij daarna aan u doorrekent.

De afrekenvorm volgt de aard van de zaak. Meestal geldt een uurtarief, maar bij voorspelbaar werk bieden kantoren regelmatig een vaste prijs aan — bijvoorbeeld voor algemene voorwaarden, een arbeidscontract of een eenvoudige echtscheidingsprocedure zonder conflict. Ondernemingen kiezen daarnaast voor een vast maandbedrag voor doorlopende juridische ondersteuning. No cure no pay komt voor, maar is voor advocaten aan strikte beroeps- en gedragsregels gebonden en wordt in de praktijk slechts in uitzonderingssituaties toegepast.

Werkwijze van de advocaat in stappen

  1. Behartigt één partijAdvocaat staat één partij bij.
  2. Geeft juridisch adviesAdvies over positie en procedure.
  3. Stelt stukken opStelt benodigde stukken op.
  4. Onderhandelt namens uOnderhandelt met de wederpartij.
  5. Procedeert zo nodigVertegenwoordigt u in de procedure.
  6. Dient verzoek in bij rechtbankBij scheiding: verzoek indienen bij rechtbank.
  7. Schiet griffierechten voorRekent griffierechten daarna aan u door.

Werkwijze van de mediator

Een mediator bemiddelt tussen u en uw ex-partner en helpt jullie samen oplossingen te vinden. Hij staat geen partij bij en neemt dus geen eenzijdig standpunt in. De keerzijde: mediation werkt alleen als beide partijen bereid zijn mee te werken.

Wat een mediator niet doet, is het verzoek bij de rechtbank indienen; die stap verloopt via een advocaat. Bij online scheiden begeleidt de aanbieder u, maar blijft die stap bij een advocaat. Juridische controle van de afspraken en het traject naar de rechtbank regelt u bij mediation dus apart; dat kan extra kosten meebrengen.

Mediators verschillen in registratie. In het aanbod ziet u termen als MfN Registermediator en ADR Registermediator. Voorbeelden van mediators zijn Scheidingspraktijk Venlo, Van Ebbenhout Juristen en Mediators (Arnhem en Den Bosch), Same Oètein Scheidingsadvies & Mediation en Corio Bemiddeling en Mediation.

Sommige mediators bieden een gratis kennismakingsgesprek aan. Vraag bij het eerste contact naar tarief, registratie en wat er in de begeleiding zit.

Drie routes naast elkaar: eigen advocaat, mediator of online met begeleiding

Route 1 — ieder een eigen advocaat. Twee advocaten, elk voor één partner, behartigen een eigen belang; u betaalt twee keer, op uurbasis. Meestal is dit de duurste route.

Route 1 kost volgens de indicatie € 200–€ 400 per uur en kan per partij oplopen tot € 5.000–€ 12.000. Dat maakt twee eigen advocaten meestal de duurste route.

Route 2 — samen naar een mediator of gezamenlijke advocaat. Eén professional werkt voor jullie samen, de kosten worden gedeeld en meestal op uurbasis afgerekend. De hoogte hangt af van het aantal uren dat nodig is en van het uurtarief van de professional.

Route 3 — online met begeleiding. Een aanbieder begeleidt u; het indienen van het verzoek bij de rechtbank verloopt via een advocaat. U betaalt een vast tarief per persoon. Voor stellen die er samen uitkomen is dit vaak de goedkoopste route.

De indicatie voor online met begeleiding is € 400–€ 2.000 per persoon, plus griffiekosten. Uitelkaar.nl biedt een gratis gesprek aan en hulp bij het opstellen van scheidingsafspraken.

De routes verschillen niet alleen in prijs, maar ook in begeleiding en juridische controle. Aanbieders verschillen sterk in wat ze leveren: de een geeft vooral documenten en sjablonen die u zelf invult, de ander biedt persoonlijke begeleiding en controle van uw afspraken door een advocaat bij de prijs. Eerlijk vergelijken kan pas als u weet wat er in het pakket zit.

Drie routes naast elkaar: kosten en werkwijze

  • Mediator of gezamenlijke advocaatKosten: € 120–€ 180 per uur voor mediator; kosten gedeeld. Werkwijze: samen oplossingen; verzoek bij rechtbank via advocaat.
  • Online met begeleidingKosten: € 400–€ 2.000 per persoon + griffierechten. Werkwijze: aanbieder begeleidt; verzoek bij rechtbank via advocaat; vaak goedkoopst zonder conflict.

Kosten die niet in het uurtarief zitten

Naast het honorarium komen bij een gerechtelijke procedure vaak andere kosten. Griffierechten betaalt u aan de rechtbank voor de behandeling van uw zaak; de rechtbank bepaalt de hoogte en die verschilt per zaak. De advocaat schiet ze voor en rekent ze aan u door. Ook deurwaarderskosten kunnen in rekening worden gebracht.

Over de kosten komt btw; op advocaatkosten meestal 21%.

Veel advocaten rekenen 5–10% kantoorkosten bovenop het uurtarief voor telefoongesprekken, papierwerk, kopieën en andere administratieve uitgaven. Als uw advocaat voor uw zaak moet reizen, kunnen reis- en verblijfskosten aan u worden doorberekend.

Bij pakketprijzen — bijvoorbeeld online scheiden — verschilt het sterk per aanbieder wat wel en niet is inbegrepen: van alleen documenten en sjablonen tot persoonlijke begeleiding plus controle door een advocaat. Vraag vooraf wat het pakket dekt, wat daarbuiten valt en welke kosten, zoals griffierechten, apart worden gefactureerd.

Vergoeding en eigen bijdrage: toevoeging of rechtsbijstandverzekering

Kunt u de kosten voor een advocaat of mediator niet of niet helemaal betalen, dan kan een vergoeding mogelijk zijn. Uw advocaat of mediator vraagt die namens u aan bij de Raad voor de Rechtsbijstand: een toevoeging. Daaraan kan een eigen bijdrage verbonden zijn.

Met de keuzehulp van het Juridisch Loket berekent u hoe hoog die eigen bijdrage is; de keuzehulp gaat ook in op de situatie waarin u de eigen bijdrage niet kunt betalen of een bijstandsuitkering krijgt.

Hebt u een rechtsbijstandverzekering, vraag uw verzekeraar of deze (een deel van) de kosten vergoedt. Voor ondernemers bestaan zakelijke rechtsbijstandpakketten met een vast aantal uren per jaar, al dan niet met privédekking. Let op: volgens de tariefinformatie zijn zulke pakketten niet geschikt als u een voorkeur heeft voor mediation.

Bij zowel een advocaat als een mediator loopt de aanvraag via de professional, niet via u zelf.

Zo vergelijkt u eerlijk: checklist voor het eerste gesprek

Vraag bij een eerste gesprek altijd naar het uurtarief. Vraag ook naar de verwachte tijdsbesteding en of er kantoorkosten worden doorberekend. Die drie vragen geven samen een eerste indicatie van de totale rekening, niet het losse tarief.

Vraag daarnaast door op de afrekenvorm en de posten eromheen. Is een vaste prijs of abonnement mogelijk in plaats van een open-eind uurtarief, en wordt btw apart gefactureerd? Wie betaalt de griffierechten, hoe hoog zijn die, en komen er kosten van een deurwaarder of reis- en verblijfskosten bij?

Bij pakketten: wat zit er precies in en wat niet, en is juridische controle van de afspraken inbegrepen? Vraag bij mediation of online begeleiding hoe de juridische controle en de gang naar de rechtbank zijn geregeld.

Tot slot: is er een vergoeding mogelijk via een toevoeging bij de Raad voor de Rechtsbijstand of via uw rechtsbijstandverzekering, en welke eigen bijdrage hoort daarbij?

Vraag bij een mediator naar de registratie. In het aanbod komen aanduidingen voor als MfN Registermediator en ADR Registermediator. Die registraties helpen bij het vergelijken van mediators.

Checklist voor het eerste gesprek

  • Vraag naar het uurtarief
  • Vraag naar de verwachte tijdsbesteding
  • Vraag of kantoorkosten worden doorberekend
  • Vraag of een vaste prijs of abonnement mogelijk is
  • Vraag of btw apart wordt gefactureerd
  • Vraag wie de griffierechten betaalt en hoe hoog die zijn
  • Vraag naar deurwaarderskosten en reis- en verblijfskosten
  • Vraag wat het pakket precies dekt en wat niet
  • Vraag of juridische controle van de afspraken is inbegrepen
  • Vraag naar vergoeding via toevoeging of rechtsbijstandverzekering
  • Vraag naar de eigen bijdrage
  • Vraag bij een mediator naar MfN- of ADR-registratie

Wanneer past een advocaat en wanneer een mediator?

Een advocaat past bij conflict, eenzijdige belangenbehartiging en als procederen nodig is: hij vertegenwoordigt uw belang en kan zo nodig naar de rechter stappen.

Een mediator past bij partijen die bereid zijn samen te werken; één professional werkt voor jullie samen. Een online route met begeleiding past bij eenvoudige zaken zonder veel conflict: een vaste prijs per deelnemer, met begeleiding en juridische controle.

Meer uit Vergelijkingen